Erdoğan PAMUK


epamuk2001@yahoo.com
  Tüm Yazıları

BULGARİSTAN GÖÇLERİ 1

Sofya’da Aziz Nikolas Rus Kilisesinin altın kubbelerinin muhteşem görüntüsü önünde Balkan ve Bulgaristan’dan göçleri düşünüyorum.

Özellikle 500 yıl Bulgaristan’da hüküm süren atalarımızın izlerinden, Kadı Seyfullah Camiin de etkisi altında durum tespiti çalışmasıyla düşüncelerimi paylaşmaya başlıyayım.

Dünyanın hiçbir ülkesinde homojen bir toplum olmayıp azınlıklarla asli unsurlar birlikte yaşamak zarureti vardır. Eğer Bulgaristan Türklüğü bunca baskı, zulüm ve zorunlu göçe rağmen yine de bugün takriben 800.000 nüfusa sahip ve Mecliste etkili ise azınlık statüsü ile de olsa kendi kaderini tayin hakkı vardır ve olmalıdır. Çünkü Sırbistan’da 30.000 Bulgar, mesela Arnavutluk’ta 3.000 Bulgar azınlık olarak yaşıyormuş. Bulgar Başbakanı bir beyanatında;

- Arnavutluk Başbakanını telefonla aradım ve oradaki Bulgar soydaşlarımın azınlık haklarını tanımaları gereğini söyledim. O, bu işi üzerine aldı ve sorunu hemen gerektiği gibi çözdüler.

Diyebiliyor! Bak Allah’ın işine! Nurlarda yatası, durağı Cennet olası Bulgar göçmeni yazar İslam Beytullah Erdi dostumuz bunu şöyle yorumlamıştı;

-Eğer Türkiye’den Bulgaristan muhatabına böyle bir telefon gelse “İç işlerimize karışıyorlar” diyerek büyük fırtına koparıp bunu Dünyaya ilan ederlerdi!

Söz buraya gelmişken Balkanlarda her an fırtına kopabilir ve bu öyle sanıldığı gibi Kosova’dan ya da Bosna Hersek üzerinden olmaz! Umulmadık yerlerden, mesela azınlıklar yüzünden Macaristan’ın dillendirdiği Slovakya ve Ukrayna’dan Trans Karpat Macarları için hak istemesi ya da Kuzey Makedonya olmaktan Yunanistan rahatsızlığı gibi baskılanmış siyasetten çıkabileceğini tahmin edip gözlemledik. Balkanlar tıpkı Ortadoğu gibi Dünyanın kaderini hep etkilemiş ve halen barut fıçısı gibidir.

93 Harbi ile 1922 arasında Rus baskısı yüzünden Bulgaristan’dan Osmanlıya en az yarım milyon insanın göç ettiğini evvelce belirtmiştik. Şimdi Cumhuriyet dönemimiz göçlerini hatırlayalım:

31 Mayıs 1947 Kararnamesi ile Bulgaristan’dan alınacak göçmenlerin yıllara yayılarak 15-20.000’i geçmemesi planı çok ilginçtir. Zira II. Dünya Savaşı öncesi ve sırasında nüfus azlığı ve işgücü sıkıntısı çeken Bulgaristan, göçlere izin vermiyordu. Siyasi Konjonktür gereği en az yarım milyon soydaş Türkiye’ye sığınmak istiyordu. Lakin İçişleri Bakanımız Necmettin Sadak “Serbest Göçmen Vizesi ile bu kadar çok insanın vatandaşlığa alınmasının mümkün olmadığını” açıklamıştı.

10 Ağustos 1950 Tarihli Bulgaristan notası ile 250.000 Türkün üç ay içerisinde Türkiye’ye alınması istendi.

Karşı notayı 28 Ağustos 1950’de veren Menderes Hükumeti  “taşınabilir malların Ülkemize getirilmesini ve göçmenlerin mal ve mülklerini istedikleri gibi tasfiye etmelerine izin verilmesini” istedi.

22 Eylül 1950 Tarihli yine Bulgar karşı notasında göçmenlerin Türkiye’ye kayıtsız şartsız kabulü istendi.

16 Ekim 1950 Daha sert bir nota veren Menderes hükümetiyle Bulgaristan arasında süren bu notalar oldukça sertleşti. Zira Bulgar hükumeti Çingenelerin yanında komünist ajanlarını da ülkemize sokma gayretindeydi. İlginç olanı ise Bulgaristan’ın gönderdiği ve içişleri kayıtlarımıza göre 1146 çingenenin girişine izin verilmeyip tampon bölgede bekletilmeleri ve durumun dünya kamuoyuna yansımasıydı.

Bu durumda Birleşmiş Milletlere taşınmak istenen göçmen krizi, tarafsız bir komisyon eliyle göçmenlerin taşınır ve taşınmaz mal sorunu için devreye girmek istemesiyle Bulgar hükumeti geri adım attı. Ancak bu durum Dobruca ve Yugoslavya gibi Sovyet güdümündeki yeni göçmen problemleri başlaması yanında Ürdün, Yemen, Hindistan ve Pakistan’dan ülkemize yapılan binlerce Türk ailenin göç olayını da tetikledi.

1950-1951-1952’de yüzbinlerce Türk soylu Bulgaristan göçmeni eziyet ve zulüm altında Türkiye’ye iskân edildi. Geçici göçmen vizesi ile alınan bu insanlar kolayca Türk Vatandaşlığına kabul edildi. Pasaport, nüfus, nakil, damga, bina, arazi gibi harç ve vergilerden muaf tutulan bu göçmenlere 1400 lira ev inşaatı olmak üzere, aile başına 5400 lira ödenek yardımı yapılmış ve en ilginci 22 yaş üzerine askerlik muafiyeti getirilmişti.

Bursa’da inşa ve ihdas edilen Gölkıyı, Hürriyet, Adalet ve İstiklal semt örnekleri ve Devlet eliyle yapılan göçmen evlerine bakılması konumuzla ilgili fikir verecektir. Samsun, Tekirdağ, Ankara, Mersin, Şanlıurfa, Manisa ve Kayseri illerimizde her türlü yardım ve moralle iskân edilen bu dönem göçmenleri şüphesiz bahsi geçen illerin kalkınıp zenginleşmesine katkı sağlamışlardır.

Madalyonun öteki yüzüne baktığımızda ise bu göçmen soydaşlarımızın bulundukları ülkelerde bir biçimde desteklenmesi ve güçlü devlet yardımlarının, kaynakların mevcut vatandaşlarımıza ve kalkınmaya yöneltilmesi siyaseten daha doğru olmaz mıydı? Kaldı ki günümüzde soydaşımız bile olmayan milyonlarca göçmenin kaynaklarımızı bölüşmesi sizce doğru mudur?

Hele Jivkov-Özal dönemi Bulgaristan göçmenlerini ele alalım da…

 

 


 Okunma Sayısı : 1314

DİĞER YAZILARI

Yorumlar

  1. Recep Gökce 06 Ocak 2024 02:49

    Hocam oralara Bulgur Pilavı tarifi götürdün mü? Bulgurdan Bulgara çağrışımla belki köklerine bir bağlantı bulurlar..

Yorum Yap

Adınız Soyadınız
E-Posta
Girilecek rakam : 888188
Lütfen yukarıdaki rakamları yazınız.